Huis verkopen van ouder in verpleeghuis

Is je vader of moeder naar het verpleeghuis of verzorgingshuis verhuisd vanuit een koopwoning? Dan is het huis verkopen van de ouder in het verpleeghuis meestal het beste. Maar zelf kopen is ook mogelijk. Lees hier precies hoe dit zit en waarmee je rekening moet houden.

Huis verkopen van ouder in verpleeghuis: 3 manieren

Wanneer de langstlevende ouder naar een verpleeghuis gaat, komt het huis leeg te staan. Aangezien het voor de ouder vaak niet meer mogelijk is om zelf het huis te verkopen, is dit iets wat meestal door (één van) de kinderen wordt opgepakt.

Omdat de woning echter nog op naam van de ouder staat, kan je als kind niet zomaar de woning verkopen. Hiervoor moet je eerst het recht krijgen om te beslissen over wat er met de woning gebeurt. Dit kan op 3 manieren:

• Met een onderhandse verkoopvolmacht

• Met een notariële verkoopvolmacht

• Als bewindvoerder van een ouder

Stap 1: Wilsbekwaamheid vaststellen

Voordat je een makelaar inschakelt, moet je vaststellen of je ouder nog wilsbekwaam is. Dit bepaalt namelijk welke van de bovenstaande drie wegen je moet bewandelen om legaal te kunnen handelen.

Is je ouder nog in staat om zelfstandig beslissingen te nemen, dan regelt de notaris een volmacht. Bij twijfel kan de notaris een onafhankelijke arts inschakelen om een medische verklaring op te stellen.

1. Huis verkopen met onderhandse verkoopvolmacht

Kan je vader of moeder niet meer zelfstandig wonen, maar begrijpt deze nog goed wat het betekent om een huis te verkopen? Dan kun je de ouder een onderhandse verkoopvolmacht tot verkoop en levering laten ondertekenen.

Met deze verkoopvolmacht krijg jij het recht om alles te regelen omtrent het verkopen van de woning. Denk aan kiezen van een makelaar, het onderhandelen met kopers en het tekenen van de verkoopakte.

Bij het kiezen van een makelaar is het slim om verschillende makelaars met elkaar te vergelijken. Via de knop hieronder vergelijk je gratis en vrijblijvend de best presterende lokale makelaars gespecialiseerd in verkoop van het ouderlijk huis.

2. Huis ouder verkopen met notariële volmacht

Een tweede optie is het recht tot verkoop van het huis verkrijgen door middel van het tekenen van een notariële volmacht. Ook een notariële volmacht kun je aanvragen bij een notaris.

Een notariële volmacht is vergelijkbaar met een onderhandse verkoopvolmacht, maar omvat meer. Zo krijg je naast het recht tot verkoop van de woning ook het recht om bank- en belastingzaken voor je ouder te regelen.

3. Huis ouder verkopen met beschermingsbewind

Is je ouder, bijvoorbeeld vanwege dementie, niet meer in staat de situatie goed te overzien? Dan mag deze bij de notaris geen volmacht ondertekenen, omdat in dit geval sprake is van handelingsonbekwaamheid.

In dit geval is het nodig om bij de kantonrechter beschermingsbewind aan te vragen voor de dementerende ouder. Je wordt dan benoemd tot bewindvoerder, wat inhoudt dat jij voortaan belangrijke (rechts-)beslissingen uitvoert, zoals betalingen en het beheren van bankrekeningen.

Wanneer er sprake is van wilsonbekwaamheid (zoals bij gevorderde dementie) en er geen levenstestament is, biedt beschermingsbewind de enige uitkomst. De bewindvoerder wordt dan door de rechter bevoegd gemaakt om de zakelijke belangen van je ouder te behartigen.

Zelf huis kopen van ouder in verpleeghuis

Wanneer je eenmaal toestemming hebt om het huis te verkopen, kun je de opdracht tot verkoop in gang zetten. Naast het verkopen van de woning aan een derde partij, is het wellicht ook interessant om de woning aan jezelf te verkopen.

Dit kan slim zijn omdat je op die manier (later) mogelijk minder erfbelasting hoeft te betalen. Ook kun je zo het eigen vermogen van je ouder beperken, waardoor o.a. de eigen bijdrage voor de WLZ en de vermogensbelasting lager kunnen uitvallen.

Om het huis van een ouder te kopen zijn verschillende constructies te bedenken, waarbij afhankelijk van de situatie de vraagprijs kan worden aangepast. Laat je hierover echter altijd adviseren door een deskundige makelaar.

Meer weten over niet alleen het huis verkopen van een ouder in een verpleeghuis, maar ook over andere geld- en verkoopzaken rondom de erfenis? Bekijk dan onze complete serie artikelen over het verkopen van een huis na een erfenis.

Stappenplan en fiscale timing

Wanneer de juridische basis voor de verkoop is gelegd, volgen de praktische stappen van het verkoopproces en de fiscale afwikkeling. Het is essentieel om hierbij de juiste volgorde aan te houden om vertraging bij de notaris of onverwachte kosten te voorkomen.

Controleer de eigendom en het Kadaster

Voordat de verkoop start, is het verstandig om via 'Mijn Overheid' bij het Kadaster te controleren wie exact als eigenaar geregistreerd staat. Zo kom je bij de notaris niet voor verrassingen te staan wat betreft de beschikkingsbevoegdheid.

Let op de 2-jaarsregeling en het CAK

De woning blijft na opname in een verpleeghuis nog maximaal twee jaar in Box 1 vallen voor de belastingdienst. Daarna verhuist de waarde naar Box 3, wat gevolgen heeft voor de vermogensbelasting en de hoogte van de eigen bijdrage bij het CAK.

Het is raadzaam om vooraf met het CAK te overleggen wat de impact van de verkoopopbrengst is op de zorgkosten. Zo voorkom je dat een groot deel van de verkoopopbrengst direct opgaat aan een hogere eigen bijdrage.